Σινεμά

Εργασιακός εκφοβισμός : Πως αποτυπώθηκε από την 7η τέχνη;

Ο εργασιακός εκφοβισμός σε ταινίες
Ο εργασιακός εκφοβισμός σε ταινίες

Είναι γεγονός πως τα τελευταία χρόνια, η κοινωνία μας έχει ευαισθητοποιηθεί απέναντι σε στο φαινόμενο του εκφοβισμού και της σωματικής και ψυχικής κακοποίησης. Σε αυτό συνέβαλλε η δημοσιοποίηση περιστατικών σωματικής και λεκτικής βίας που είδαν το φως της δημοσιότητας και η αλλαγή της νοοτροπίας απέναντι στα θύματα που έχουν δεχτεί κάθε είδους κακοποίηση.

Στον εργασιακό χώρο, δεν είναι άγνωστο φαινόμενο ο εργασιακός εκφοβισμός, ο γνωστός στην Ψυχολογία με τον όρο mobbing. Η εκμετάλλευση του εργαζόμενου με την κατανομή μεγαλύτερου μέρους δουλειάς, η άρνηση πληρωμής, η υποτίμηση από τον εργοδότη, όλα αυτά είναι φαινόμενα που κυριαρχούν στον δύσκολο χώρο της εργασίας.

Ο εργασιακός εκφοβισμός έχει ως κίνητρο την εκμετάλλευση του εργαζόμενου, ο οποίος έχει ανάγκη την εργασία για βιοποριστικούς λόγους, με σκοπό ο εργοδότης να καλύψει μεγάλο μέρος της δουλειάς του, δίχως όμως ο ίδιος να πληρώσει.

Ο Κινηματογράφος ασχολήθηκε και με αυτό το «καυτό» ζήτημα του εργασιακού εκφοβισμού και κατάφερε να το αποτυπώσει με ρεαλισμό, απεικονίζοντας με επιτυχία του προφίλ του σκληρού και άκαμπτου εργοδότη, ο οποίος κακοποιεί με κάθε τρόπο τους ανθρώπους οι οποίοι εργάζονται για εκείνον.

Ας δούμε μερικές γνωστές ταινίες με θέμα τον εργασιακό εκφοβισμό.

The Devil Wears Prada: Νομίζω είναι η πρώτη ταινία που σου έρχεται στο μυαλό όταν σκέφτεσαι τον εργασιακό εκφοβισμό. Μία ταινία η οποία θεωρήθηκε μέτρια και έλαβε «χλιαρές» κριτικές, με τους κριτικούς να στέκονται και να επαινούν το στοιχείο της ταινίας που θεωρείται και η μεγαλύτερη επιτυχία της: την τιτάνια ερμηνεία της Meryl Streep. Εδώ, η Streep μεταμορφώνεται στον απόλυτο τρόπο του κάθε εργαζόμενου, σε μία στρίγγλα και άκαρδη διευθύντρια του κορυφαίου περιοδικού μόδας στον κόσμο. Η ίδια απεχθάνεται τους υπαλλήλους της, τους υποτιμά διαρκώς, νευριάζει ακόμα και στην ίδια την αναπνοή τους. Το γραφείο του περιοδικού θα επισκεφτεί και η νεοεισερχόμενη συντάκτρια Andy Sachs (κατά κόσμον Anne Hathaway), η οποία έχει όλα αυτά που μισεί η διευθύντριά της. Είναι ατσούμπαλη, δεν βάζει χαλινάρι στη γλώσσα της, το ντύσιμό της δε θυμίζει σε τίποτα ντύσιμο συντάκτρια στο καλύτερο περιοδικό μόδας της Αμερικής. Η ίδια θα προσπαθήσει με νύχια και με δόντια να κατακτήσει το σεβασμό της αφεντικίνας της, η οποία δεν ικανοποιείται με τίποτα και με κανέναν. Ώσπου στο τέλος θα αντιληφθεί ότι δεν πρόκειται να αλλάξει ποτέ και αποφασίζει να παραιτηθεί (πολλοί θα ήθελαν φύγουν από το αντιμετωπίζουν καθημερινά, τα δύστροπα αφεντικά τους).

Ο Διάβολος φοράει πράντα

9 to 5: Ξανά αναφορά σε μία ταινία με τις δύο  υπέρτατες Doralle (Dolly Parton) και η Judy (Jane Fonda), να προσπαθούν να ξεφορτωθούν τον πιο μισογύνη άνδρα, το μεγαλύτερο ψεύτη και υποκριτή αφεντικό που θα μπορούσε ένας εργαζόμενος να έχει. Οι ίδιες δεν αντέχουν άλλο τη βάναυση συμπεριφορά του, τον απαγάγουν και τον φυλακίζουν μέσα στο ίδιο του το σπίτι. Ίσως είναι μία σκέψη που πολλοί να έχουν σκεφτεί, αλλά μονάχα αυτές οι δύο θεές αποφάσισαν να υλοποιήσουν..

9 to 5

Norma Rei: Μία ταινία ύμνος για τη διεκδίκηση καλύτερων συνθηκών εργασίας με αφετηρία το σεβασμό στον εργαζόμενο, η οποία θα έπρεπε να εμπνέει διαχρονικά, όλους τους αγώνες και προσπάθειες του εργατικού κινήματος. Ταινία παραγωγής 1979 και με πρωταγωνίστρια τη Sally Field, η ταινία πραγματεύεται στην πολιτεία Αλαμπάμα της Αμερικής με κυρίως θέμα μία εργάτρια σε ένα βαμβακουργείο. Μετά τη γνωριμία της με έναν συνδικαλιστή, η ίδια θα ξεκινήσει την προσπάθειά της να πείσει όλους τους εργαζόμενους του βαμβακουργείου να διεκδικήσουν τις καλύτερες συνθήκες εργασίας που δικαιούνται. Αυτή η προσπάθεια μίας και μόνο εργάτριας, οδήγησε στη δημιουργία του πρώτου συνδικάτου στην Αλαμπάμα. Μία προσπάθεια που αναδεικνύει το μέγεθος και τη δύναμη της επιμονής.

Horrible bosses: Εντάξει, εδώ έχουμε μία γυναίκα σεξομανή, η οποία κυνηγάει τους άνδρες εργαζόμενους και δεν τους αφήνει σε ηρεμία μέχρι να ανταποκριθούν στις ερωτικές της απαιτήσεις. Είναι μία ελαφριά εργασιακή κωμωδία που βάζει στο κέντρο τη γυναίκα διευθύντρια (Jennifer Aniston) που παρενοχλεί σεξουαλικά τον άνδρα βοηθό της (Charlie Day). Είμαι βέβαιη πως η Jennifer Aniston θα διασκέδασε πολύ στα γυρίσματα της συγκεκριμένης ταινίας. Δεν είναι κλασική ταινία, δε θεωρείται αριστούργημα με τίποτα, αλλά περνάς ευχάριστα την ώρα σου..

Horrible bosses

Ο εργασιακός εκφοβισμός θέλει ψυχραιμία, νομική και ηθική υποστήριξη, μη ανοχή στη διαιώνισή του, η οποία υποτιμά την προσωπικότητα και την εργασιακή προσφορά των εργαζομένων.